أبو ريحان البيروني

سرگذشت 7

التفهيم لاوايل صناعة التنجيم

حاضر درآمد ، ودر ظرف مدّت سه 3 سال 1316 إلى 1318 شمسي در چاپخانه مجلس بطبع رسيد وتقديم پيشگاه دانشمندان بزرگوار وطالبان اين‌گونه آثار گرديد . پيداست كه براي تصحيح وتوضيح عبارات ومطالب اين كتاب تنها همان زحمت چهار پنج سالهء أخير كفايت نمىكرد ، بل كه سابقهء ممتدّ تحصيلي ومقدّمهء احاطهء علمي بمسائل رياضى هندسه وحساب وجبر ومقابله وهيئت ونجوم وأسطرلاب را كه در مقالات وأبواب وفصول اين كتاب مندرج است ، نيز لازم داشت ، چرا كه اصلاح وشرح مسائل كتب علمي كه از قبيل كتاب التّفهيم باشد بدون مقدّمهء خبرت واهليّت وسابقهء تحصيلي امكان پذير نيست . كسى كه از فنون حساب وهندسه وهيئت ونجوم وأسطرلاب وزيج وستاره‌شناسى وقوف

--> هرچه بود در مقابل سند كتبي ومبلغى كه بنده بعنوان حقّ واگذارى استفاده از كتاب با خواهش واصرار تقديم أو كردم با كمال رضا ورغبت نسخه را بر سبيل امانت مضمونه ببنده سپرد تا هر وقت كه كار خود را خاتمه دادم آنرا بخود أو عودت بدهم ، رحمة اللّه عليه وجزاه عنّى خير الجزاء . در پايان كار چنان شد كه بر حسب أشارت درخواست خود « شيخ خدابنده وبا پيشنهاد اين بنده واهتمام وكرامت اخلاقى مرحوم ( اعتصام الملك آن نسخه بقيمت خوب براي كتبخانهء مجلس خريدارى شد كه هم‌اكنون محفوظ ومضبوط است .